Oy nenem, sen büyüdünde Webmaster mı oldun? Yoksa webmaster’lığı oyuncak mı sandın? Gerçekleri duymaya hazır değilsen, seni çakma SEO’cuların olduğu sitelere yönlendireyim. Hazırsan, gerçeklerle yüzleşeceksin ama ağlayacaksan, baştan söyle. Sonra okuyup zamanını yakma. Ya da bana ne ya?
Eğer önceki yazıyı okumadıysan, Neden Geliştiricileri Sevmiyorum? önce bunu okumalısın. Aksi halde bu dertleri anlamak için o güzel beynin yanabilir.
Klasik dertlerle başlayayım
Bir Wordpress sitesi açtığında eline en az aylık 2K para olması gerekiyor. O parayı sunucuya, alan adına ve onu korumak için güvenlik uzmanı tutman gerekiyor. Bir de o güvenlik için onu anlayan eleman, of. Sıkıldım, bu ne ya? Kimi kandırıyoruz? Söyler misin? Çevren girecek mi? Var mı çevren? Bu yüzden bu çaba çöp. 🗑
Ve yine de anlatayım, bu çöpleri hallettin. Sonra siteyi kurdun. Siteyi kurduktan sonra, o eklentileri sulaman lazım. O da az sökül paraları dercesine enerji sömürür. Onu da hallettin. Temaları bunu da çözdün diyeyim, bedava şekilde. İş bitti mi? Yok, asıl bataklık şimdi başlıyor. Düş önüme.
Geleyim lanet editörlerine
Ne gördün bu başlık o toz pembeleri yaktı de mi? Sanıyordun, sürekli “Ay Gütenberg kâğıt üzerinde en iyi yazı editörü” diye şirinleşme mi bekliyordun? Otur şuraya. Bu editörün resmi eklenti deposunda 2 yıldız aldığını görünce şok olmadıysan, pes ya. O editör hiç iyi falan değil, hiç kimse memnun değil. İnsanlar ya Elementor’a kaçıyor yada klasiğe. Elementor ve bu editör ikisi de aynı DOM sorunuyla boğuşan bir oyuncak olduğunu unutma.
Klasik o aman eksik kalsın. Hiçbir işe yaramıyor. Sitede ayrı davranıyor, panelde ayrı. Bir yerde şöyle bir bilgi okudum. Google botları, WordPress içeriklerini okurken, contaları yanıyormuş.
Facia Örneği: https://pagespeed.web.dev/analysis/https-websitedemos-net-brandstore-02/7bc73t6h77?form_factor=mobile
Kodlama bilmeden Webmaster’cılık oynamak
Ayhan, ama bu ağır oldu. Bana ne. Ağır olsun, gerçek bu. Eskiden bir sitenin ağırlığı ve hedefi vardı. Şimdi önüne gelen site açıyor. Bu iş sürdürülebilir değil. Açılan site zaten 1 sene yaşamıyor. Bunu sağır sultan bile biliyor. O sağır sultan kim, onu sende iyi biliyorsun. O yüzden, kodlama dili bilmeden site yapmayacaksın. Site yapıyorsan da Webmaster veya WP Uzmanı diye tabela koyma, çünkü hem eğreti hem iğrenç duruyor.
Eski uzmanlar bunu okuyunca sevinecek ama senin davranışına delirecek. Senin yaptığın site, 10 eklenti - 1 tema ve onların lisanslı olduğundan bile şüpheliyim. Bak ücretsiz olanı da pas geçtim. Hazır aldığın paketlerin kullandığın temalarına bak, %95’i korsan. Bu masalı da çökerttiğime göre, asıl olana geçeyim.
Sitede bir sorun çıktığında nasıl çözeceksin? Muhtemelen firmana ağlayacaksın veya siteyi ölüme terk edeceksin. O sağır sultan her yeni Wordpress’li siteyi herkese açmadan önce, seni test ediyor. Bu ahmak ne kadar dayanacak diye? Cevap içinde, bence.
Gel bakayım.
Çözümü başka çözümle çözmek
Bu herkesin ağzına alamayacağı lanet. Bir eklenti siteyi yavaşlatır, hop başka eklenti. Bir eklenti güvenliği bozuyor. Yanına başka çamaşırı ekle. Çamaşır evet, eklenti kelimesini sürekli yazarsam. Sağır-sultan beni akşama meze yapar. Ondan korkmak iyidir aslında. Şaka bir yana, bir yedekleme alacaksın, onun içinde başka sistem düşüneceksin. Kurdun, kurdun. E, yedek? Onu maalesef veremiyoruz moduna sokup seni soğuk su içmeye zorlayacak.
Bak travmam tetiklendi. Madem travmamı deştim. Onu da yakayım. Bir zamanlar Ayhan Gazi sitem var idi, o Wordpress idi. Onda bazı şeyleri temizleyeyim dedim. Tabii yedek aldım, (yersen) ona güvenerek her şeyi sildim. Ve yedeği atacağım, sadece dosyalar. Eee bu sitenin beyni. 404 oldu. O günden sonra bunu sevmiyorum. Sevemiyorum. Öneremiyorum. Yeter bezdirme insanları.
Güvenlik mi? O yeniyordu galiba(!)
İroniden anlamadıysan gerekirse 300 kere oku. Hâlâ mı anlamadın? Yok 403 kere oku. Tamam gerçeği öteyim. Cik, cik, cik. Wordpress’i istediğin kadar yamala, eninde sonunda bir açığınla site biter. Bitmese bile yurt dışına kapalı olduğun için hep diken üzerinde olacaksın. Bir yurt dışı açılışı senin sitenin göçürtülmesi demektir.
Açıldığında ilk olarak siteyi hacker’lar cirit atacak. Ya siteyi patlatacaklar yada onun üzerinde kara SEO taktikleri ile siteyi yemek gibi yiyecekler. Afiyet bal şeker olsun onlara. O verileri sızdırılırsa başın belaya girebilir. Geçmiş olsun, şimdiden. (Ben yaşamadım. O yüzden bunları kullanmamak akıllılıktır.)
Acıdım gel
Sana bir dost tavsiyesi, Web dünyasında sunucudan derlenebilen hiçbir oyuncağa güvenme. Buna PHP’yi ve Wordpress’i en başa kaz. Sonra site açacağım diyorsan, kodlamadan anlamam diyorsan;
- Wix (İsrail malı olması zerre umurumda değil, işini görüyor mu ona bakarım.)
- SquareSpace
- Hugo
Bitirirken
Umarım birilerini uyandırabilmişimdir.